Zaburzenia lękowe w depresji. Nie jesteś sam(a) ze swoim lękiem.

Zaburzenia lękowe w depresji. Nie jesteś sam(a) ze swoim lękiem.

Zaburzenia lękowe tak często towarzyszą depresji, że trudno znaleźć osobę chorą, która nie doświadcza przewlekłego lęku.

Lęk, z którym zmagają się osoby chore na depresję, nie pozwala im wracać do satysfakcjonującego życia nawet wtedy, gdy już podjęły leczenie. O sposobach na radzenie sobie z lękiem przeczytasz w dwóch innych postach na blogu.

Osoby doświadczające nadmiernego lęku często czują się pozostawione bez wsparcia. Nie wiedzą, gdzie szukać pomocy. Nie potrafią rozmawiać o swoim lęku. Czują się niezrozumiane, a nawet napiętnowane. Bo jak można bać się jazdy autobusem albo zwykłego spaceru? Jak ten lęk wytłumaczyć bliskim? Z kim porozmawiać i gdzie szukać wsparcia?


Zaburzenia lękowe. Gdzie szukać pomocy?


Kilka miesięcy temu w przestrzeni internetowej pojawiła się ciekawa inicjatywa. Stowarzyszenie Animo – Odważ się żyć! powstało właśnie po to, aby pomóc osobom doświadczającym zaburzeń lękowych. O tym, jak działa Stowarzyszenie i w jaki sposób można w nim szybko uzyskać pomoc, rozmawiam dziś z wiceprezesem Stowarzyszenia, Panią Izabelą Indyk.


Monika Bojanowska: Dzień dobry. Dziękuję za przyjęcie zaproszenia do przedstawienia Stowarzyszenia Animo – Odważ się żyć! czytelnikom portalu odepresji.pl.

Wiem z własnego doświadczenia, czym są zaburzenia lękowe. Wiem też, że o pomoc i zrozumienie tego problemu jest bardzo ciężko.

Osoby doświadczające przewlekłego lęku czują się pozostawione same sobie, nie wiedzą gdzie i jak prosić o pomoc. Często nie wierzą też, że ten lęk kiedykolwiek minie. Dlatego miejsce, które Państwo stworzyliście, jest czymś absolutnie wyjątkowym.

Proszę powiedzieć, skąd wziął się pomysł i jak powstało Stowarzyszenie?

Izabela Indyk: Pomysł powstał na długo przed formalnym założeniem Stowarzyszenia. Obserwowaliśmy potrzeby osób z zaburzeniami lękowymi oraz problemy, jakie napotykają  na swej drodze do zdrowia i w życiu. Obserwowaliśmy wiele społeczności związanych z tym problemem oraz prowadziliśmy własną grupę dla osób z zaburzeniami lękowymi w serwisie Facebook, gdzie przeprowadziliśmy wiele ankiet oraz rozmów z osobami doświadczającymi lęku.

Z uzyskanych informacji wynikało, że podstawowymi potrzebami tych osób jest uzyskanie zrozumienia oraz wsparcia emocjonalnego, a także uzyskanie informacji o zaburzeniach lękowych. Istotną potrzebą na drodze do walki o siebie jest także uzyskanie wsparcia i motywacji do podjęcia walki o siebie.


M.B.: Jaki rodzaj pomocy oferuje Stowarzyszenie i w jaki sposób ta pomoc jest realizowana?

I.I.: Podstawową pomocą, którą obecnie oferujemy jest telefon wsparcia, który jest bezpłatną i anonimową formą kontaktu z psychologiem, dedykowaną osobom doświadczającym zaburzeń lękowych. Nasz telefon ma na celu wsparcie, psychoedukację oraz pomoc w rozpoczęciu leczenia zaburzeń lękowych lub polepszenia efektów leczenia. Nie zastępuje on terapii. Ma za zadanie pomóc w chwilach silnego kryzysu, konkretnych blokadach lub trudnościach związanych ze stanami lękowymi. Nasi psychologowie udzielają informacji, wsparcia emocjonalnego oraz towarzystwa w pierwszych krokach na drodze do walki i leczenia zaburzeń lękowych.

Inną formą pomocy, którą oferujemy, jest kontakt z psychologiem poprzez e-mail. Ta forma wsparcia służy podobnym celom, dla których powstał telefon wsparcia. Zdajemy sobie sprawę z tego, że nie każda osoba szukająca wsparcia preferuje kontakt telefoniczny. Dla tych właśnie osób udostępniamy możliwość kontaktu w formie pisanej.

Pomagamy także poprzez psychoedukację. Na naszej stronie internetowej oraz profilach w mediach społecznościowych zamieszczamy artykuły i treści, w których poruszane są różne tematy dotyczące zaburzeń lękowych. Dzięki psychoedukacji osoba otrzymuje informacje, jak zmienić bierną postawę wobec doświadczanych trudności na rzecz wzięcia odpowiedzialności za swoje życie i zdrowie. Wiedza dotycząca zaburzenia, mechanizmów leżących u podstaw określonych zachowań oraz błędów w naszym sposobie myślenia pomaga szybciej zmienić sposoby zachowania i myślenia na kierujące nas w stronę  zdrowszego i bardziej satysfakcjonującego życia.

W zaburzeniach lękowych bardzo ważne jest wsparcie. W związku z tym powstała facebookowa grupa o nazwie Grupa Stowarzyszenia Animo – Odważ się żyć!. Jest to miejsce, w którym można podzielić się swoimi doświadczeniami, uzyskać wsparcie od innych członków grupy, a także udzielić wsparcia innym. Można też opowiedzieć o tym, co nam pomaga w drodze do zdrowia.


M.B.: Kto może zwrócić się do Państwa z prośbą o wsparcie?

I.I.: Po pomoc mogą zgłosić się do nas osoby doświadczające zaburzeń lękowych, które są zdiagnozowane, a także osoby, które podejrzewają u siebie występowanie zaburzeń lękowych, ale nie korzystają jeszcze z pomocy specjalisty psychiatry lub psychoterapeuty. Najczęstszymi objawami naszych Klientów są doświadczenia derealizacji, depersonalizacji czy stanów nasilonego lęku. Towarzyszy temu obawa przed śmiercią lub utratą zmysłów, jak również niepokojące objawy somatyczne, które nie są wynikiem choroby somatycznej.


M.B.: Jak wynika z Państwa doświadczenia – Czym jest lęk w dzisiejszym świecie?

I.I.: W każdej epoce występowały zagrożenia wywołujące lęk. W poprzednim wieku szczególnie częste były stany depresyjne; obecnie, w XXI wieku, diagnozuje się coraz więcej zaburzeń lękowych. Karen Hor­ney uznawała, że to kultura w której żyjemy odpowiada za nasze lęki. Media stale wzmacniają w nas niepokój, co prowadzi do kształtowania w ludziach postaw lękowych. Komunikaty, które codziennie do nas trafiają, przepełnione są negatywizmem, przemocą, nieufnością. W dzisiejszym świecie buduje się w nas nieufność wobec drugiego człowieka, potrzebę  rywalizacji, lęk przed niepowodzeniem. Z tym wiąże się coraz większa samotność i izolacja uczuciowa. Nie bez powodu współczesne badania wskazują, że nawet ⅓ populacji doświadcza jakiegoś rodzaju zaburzeń lękowych.

Odpowiadając na pytanie, czym jest lęk w dzisiejszym świecie mogę powiedzieć, że jest czymś, do czego nie chcemy się przyznać. Czymś co często uznajemy za słabość, wadę. W kulturze, w której pożądane są perfekcja, ambicja, sukcesy, wciąż trudno otwarcie mówić o lęku.


M.B.: Jakie zaburzenia lękowe znajdują się w spektrum pomocy Stowarzyszenia? Czy są jakieś ograniczenia?

I.I.: Obecnie zajmujemy się pomocą osobom dorosłym doświadczającym zaburzeń lękowych takich jak: uogólnione zaburzenia lękowe, fobie specyficzne (np. lęk wysokości, lęk przed pająkami), agorafobia, lęk napadowy, fobia społeczna, zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne (OCD) oraz zaburzenia lękowe będące wynikiem traumatycznych doświadczeń (PTSD).


M.B.: Czy osoby zwracające się po pomoc mogą zostać skierowane do innych specjalistów? Czy zdarza się, że sugerujecie Państwo konkretną terapię?

I.I.: Bywa, że sugerujemy zwrócenie się po pomoc w inne miejsce. Są to na przykład sytuacje, w których zgłaszają się do nas osoby, które nie doświadczają zaburzeń lękowych. Niejednokrotnie jest tak, że trudne sytuacje życiowe takie jak np. rozwód, trudności finansowe, utrata pracy, czy doświadczanie przemocy wywołują duży niepokój i długotrwały stres. Życie w takim napięciu może niekiedy wywołać pewne objawy somatyczne. W takich przypadkach lęk często jest swego rodzaju tłem, bo objawy są wynikiem długotrwałego stresu. Osoba taka zmaga się niewątpliwie z trudną sytuacją, jednak jej problemem nie są zaburzenia lękowe. Wówczas staramy się skierować rozmówcę w odpowiednie miejsce, w którym znajdują się specjaliści przygotowani do pomocy w danym zakresie. Dzięki temu osoba kontaktująca się z nami może uzyskać adekwatną do swoich trudności pomoc.

Jeżeli natomiast chodzi o zaburzenia lękowe, to raczej nie sugerujemy tutaj konkretnej terapii. Wybór konkretnego nurtu terapeutycznego czy formy terapii w dużej mierze zależy od indywidualnych preferencji danej osoby. Nurtów terapeutycznych jest wiele i często trudno samemu wybrać odpowiednią dla siebie ścieżkę. Nasi psychologowie pomagają w takiej sytuacji zrozumieć, czym charakteryzują się poszczególne nurty i czym się od siebie różnią. Pomagają osobie zgłaszającej się po pomoc rozeznać, który z tych nurtów jest dla niej najbardziej odpowiedni. Pomagają także określić, czy w danej sytuacji lepsza okaże się terapia indywidualna, grupowa czy też inna z możliwych form terapii.


M.B.: Czy pomoc jest w jakiś sposób limitowana, tzn. czy można skontaktować się ze Stowarzyszeniem więcej, niż raz?

I.I.: Tak, można skontaktować się ze Stowarzyszeniem w celu uzyskania pomocy psychologicznej więcej niż raz, jednak istnieją pewne granice. Myślę, że warto w tym miejscu podkreślić, że nasz telefon wsparcia oraz pomoc mailowa nie powinny być postrzegane jako zastępstwo terapii. Porada psychologiczna, z której można skorzystać w Stowarzyszeniu jest dodatkową formą pomocy. Leczenie zaburzeń lękowych polega głównie na cyklicznej i często długoterminowej terapii lub terapii połączonej z farmakoterapią. Często zanim dana osoba zdecyduje się podjąć psycho- czy farmakoterapię poszukuje informacji o tym, czego doświadcza.

Zaburzeniom lękowym towarzyszy wiele różnych objawów somatycznych, a także derealizacja, depersonalizacja i ataki paniki. To, jakie objawy występują oraz ich liczba, to kwestia bardzo indywidualna. Nierzadko gdy osoba doświadczająca takich objawów korzysta z wyszukiwarki internetowej, grup czy forów, by znaleźć różne informacje na ten temat, jej lęk narasta, gdyż nie może znaleźć tam rzetelnych informacji o tym, co jej dolega i co zrobić z tymi stanami. W takiej sytuacji warto skontaktować się z psychologiem w ramach naszego Stowarzyszenia i uzyskać konkretną, rzetelną wiedzę.

Zdarzają się także sytuacje, w których jednorazowe wsparcie i uzyskanie istotnych informacji może być niewystarczające. Tak zdarza się na przykład wtedy, gdy osoba jest w trudnej sytuacji i nie ma wsparcia bliskich osób, a terapia jest odroczona w czasie ze względu na brak funduszy lub dłuższy czas oczekiwania na terapię w ramach NFZ. W takiej sytuacji zachęcamy Klientów do ponownego skontaktowania się z nami, by w miarę możliwości towarzyszyć im przez jakiś czas. Możemy wtedy wspólnie wypracować metody radzenia sobie w kryzysie oraz doprowadzić jak najszybciej do możliwości skorzystania już z docelowej formy leczenia, jaką jest psychoterapia.


M.B.: Jakie formy wsparcia planujecie Państwo wdrożyć w Stowarzyszeniu w przyszłości?

I.I.: Mamy nadzieję, że w najbliższym czasie uda nam się zorganizować pierwsze grupy wsparcia online, a także cykle webinarów psychoedukacyjnych. Planujemy również, po zakończeniu pandemii koronawirusa, organizować zajęcia stacjonarne. W dalszych planach mamy jeszcze bardzo wiele pomysłów, o realizacji których będziemy informować na bieżąco. Zachęcamy tym samym do obserwowania działalności Stowarzyszenia Animo w mediach społecznościowych oraz zapisania się na nasz newsletter dostępny na stronie www.


M.B.: Bardzo dziękuję za rozmowę i za przybliżenie czytelnikom idei Stowarzyszenia Animo – Odważ się żyć! To niezwykła inicjatywa. Wierzę, że wiele osób, które zmagają się z lękiem, otrzyma w Stowarzyszeniu pomocną dłoń i wsparcie, jakiego poszukuje.


Pamiętaj! Jeśli cierpisz na zaburzenia lękowe, nie jesteś sam(a). Możesz uzyskać pomoc, której potrzebujesz.

Wszystkie informacje potrzebne do skorzystania ze wsparcia oferowanego przez Stowarzyszenie Animo, znajdują się pod adresem: stowarzyszenieanimo.pl


Jeśli ten tekst może się komuś przydać, poinformuj go o tym. Dziękuję 🙂

Dodaj komentarz